In twintig Nederlandse wijken waar grote sociaaleconomische achterstanden zijn, worden baby's vaker te vroeg geboren. Ook hebben baby's daar vaker een laag geboortegewicht en overlijden ze vaker rond de geboorte. Dit blijkt uit onderzoek van Erasmus MC en de TU Delft, gebaseerd op ruim 1,1 miljoen zwangerschappen in Nederland. Volgens de onderzoekers zijn verschillen ten opzichte van andere wijken "te herleiden naar de leefomstandigheden tijdens de zwangerschap".

Zo was al bekend dat criminaliteit in de buurt kan leiden tot vroeggeboorte. En ook hittestress in kwetsbare wijken verhoogt het risico op vroeggeboorte en een laag gewicht bij de geboorte. Andere omgevingsfactoren die invloed hebben, zijn schimmel, geluidsoverlast, luchtvervuiling en de luchtkwaliteit binnenshuis.

De gebieden waarover het gaat, vallen onder het zogeheten Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid. Het gaat om onder meer Amsterdam Nieuw-West, Amsterdam Zuidoost, Den Haag Zuidwest, Groningen-Noord en Heerlen-Noord. Daar zijn veel problemen zoals werkloosheid, armoede, onderwijsachterstanden en woonproblematiek.

De grootste gezondheidsachterstand hebben baby's die worden geboren in Amsterdam-Zuidoost. Zo'n acht op de duizend baby's daar sterven tijdens de zwangerschap of kort na de geboorte. Dit is ongeveer twee keer zoveel als in gebieden die niet gelden als sociaaleconomisch zwak.

"We zullen moeten investeren in de leefomgeving en omstandigheden in deze wijken om ervoor te zorgen dat kinderen een kansrijkere start krijgen", aldus Jasper Been, kinderarts-neonatoloog en onderzoeker binnen Erasmus MC Sophia Kinderziekenhuis. "Dat kan niet enkel vanuit de gezondheidszorg. Hiervoor is een aanpak nodig die domeinoverstijgend is."